Sağlıklı Yaşam Portalı

Şifremi Unuttum Kayıt Ol

Tüp Bebek Hakkında en önemli Bilgiler

Tüp bebek yöntemi uyguluyor ve şansınızı artırmak istiyorsanız yapabilecekleriniz var. Öncelikle genel sağlığınıza dikkat etmeli, egzersizi ihmal etmemeli ve stresten uzak durmalısınız.

Özel Acıbadem Bakırköy Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü Sorumlusu Prof. Dr. Cihat Ünlü detayları anlatıyor.
Tüp bebek uygulamalarında başarı şansı nasıl artırılabilir?
Başarı şansını artıran etkenler genellikle tıbbi uygulamalar etrafında dolaşmakta ise de, belki en az bunlar kadar önemli olan diğer uygulamalar çifte ait yaşam tarzlarının, yeme-içme alışkanlıklarının düzenlenmesi, kilo verme ve psikolojik olarak rahatlamanın sağlanmasıdır. Çiftler tüp bebek merkezine başvurduklarında genellikle tıbbi uygulamalar hakkında bilgi verilmekte, çoğu zaman diğer konular ihmal edilmekte veya geçiştirilmektedir.
Stres gebeliği etkiliyor mu?
Gerçekten de tüp bebek kararı alıp bir merkeze başvuran çiftlerin üzerinde daha tedavinin başlangıcında yüklenen stres nedeniyle gergin durumdadırlar. Belki de, başarıyı etkileyen en önemli faktör bile olabilmektedir bu stres. Bu çiftler, çoğu zaman normalde herhangi bir hastalıkları olmamasına rağmen yani yemek yeme-içme, oturma, gezme tozma gibi fonksiyonlarını yapabilmelerine rağmen gerek yakın çevre, ki bunda anne, baba veya kayınvalide vs. en üst sırada saymak gerekecek, gerekse toplum tarafından bir stres yüklenmektedir. En büyük sıkıntı da, “Acaba biz bundan sonraki yaşamımıza böyle çocuksuz olarak mı devam edeceğiz?” endişesini taşıyor olmalarıdır. Tedaviye başlamadan önce çiftlerin bu konuda psikolojik olarak desteklenmesi, gerekiyorsa profesyonel destek verilmesi oldukça önemlidir. Bunun için gerekliyse eş terapisi de yapılmalıdır. Bu arada eşlerin ve yakın çevreninde destek olması gereklidir. Tedaviye başlamak için en uygun zaman çiftlerin bu stresten arınmış oldukları andır. Öncesinde kısa süreli bir tatil bile planlanabilir.

Düzenli egzersiz pozitif etki
Kilo önemli mi gebe kalmada?
Özellikle kadının tedavi öncesinde ideal kiloda veya ideal kiloya yakın olması arzu edilen bir durumdur. Eğer, fazla kilo söz konusuysae ve hasta yaşı uygun ise kilo verilmesini amaçlamak üzere tedavi birkaç ay ertelenebilir. Bu durum, tedavi öncesinde bir şeyler yapmış hissi
uyandıracağı için çiftleri olumlu yönde motive etmiş olacaktır. Genel yaşam tarzının düzenlenmesi, yeme-içme alışkanlıklarının düzeltilmesi de önem taşıyor. Sigara içiliyorsa bundan uzak durulması çok önemli. Düzenli beslenme, rahat bir yaşam tarzı çiftin konforunu artıracaktır. Bu konuda önerilmesi gereken diğer bir durum ise egzersizdir. Düzenli olarak egzersiz yapılması hastaya pozitif katkı sağlayacaktır.
Merkez seçiminde yapılan hatalar neler? Nelere dikkat edilmesi gerekir?
Seçim yaparken, ekipte kimler olduğu, ekibin sabit veya devamlı değişen nitelikte mi olduğu, deneyimi ve başarı durumu göz önüne alınmalı. Tüp bebek ekip işi olduğundan ekibin sabit, birbiriyle uyumlu çalışıyor olması gerekir. Sık eleman değiştirilmesi arzu edilen bir durum değildir. Tüp bebek laboratuvarının kalitesi ve yeterliliği de sorgulanması gereken parametrelerden biridir. Bu arada, merkezlerin başarı oranlarını değerlendirirken hangi parametrenin göz önüne alındığı önemli bir durumdur. Gerçekte, gebelik oranı ve eve bebek götürme oranı birbirinden farklıdır ve değerlendirme yaparken verilen rakamların hangisini ifade ettiği sorgulanmalıdır. Her başlanan tedavi denemesinden kaçının canlı doğum ile sonuçlandığının dikkate alınması daha doğru ve gerçekçi bir yaklaşım olacaktır.
Peki tıbbi konularda neler yapılabilir, ne gibi uygulamalar var?
Genel tedavi sürecinde üç parametre üzerinde çok hassasiyetle durulması gerekmektedir. Bunlar;

Uygulama öncesi çiftin iyi değerlendirilmesi. Tedavi endikasyonu, yumurtalıkların rezervi, hastaya uygulanacak uygun tedavi protokolünün saptanması.
İyi yönetilen bir yumurtlama tedavisi.
Son derece dikkatli ve titizlikle yapılması gereken embriyo transferi. Transferden sonra gebelik testine dek geçen süre en stresli dönemlerden biri olmaktadır. Bu dönemdeki destek ve hastanın kendini iyi hissetmesini sağlamak son derece önemlidir.
Ne zaman hazırsan o zaman dene
Tüp bebeğe başlamak için uygun zaman nedir?
Tüp bebek tedavisine başlamak için en uygun zamanlama çiftin kendilerini psikolojik ve sosyal olarak en rahat hissettikleri dönem olmalıdır. Gergin, aşırı stres yüklü olarak tedaviye başlamaktansa, bu durumu düzeltip ideal zamanı yakalamak başarıya bizi bir adım daha yaklaştırır. Anlaşılacağı üzere sadece tıbbi anlamda değil, çiftin üzerine düşenleri yapması da başarıya katkı sağlar. Başarıyla ilişkisi net olarak gösterilmiş önemli etkenlerden biri de kadının yaşıdır. Kadının yaşının ilerlemesiyle gebelik oranlarında anlamlı düzeyde azalma olmaktadır. Özellikle bu azalma kadın yaşı 35 ve üzeri olduğu durumlarda daha belirgin hale gelmektedir. Yaş ile beraber yumurtaların da yaşlanması söz konusu. Bu durum toplanacak yumurta sayısını etkileyebileceği gibi belki daha önemli olarak kalitesi üzerine de etkisi olacaktır. Tıbbi olarak tüp bebek uygulama kararı alındıktan sonra mümkün olan en erken zamanda tedaviye başlamak, başarı şansının artmasını sağlayacaktır. Yaş, bu konuda değiştiremediğimiz en önemli parametre olarak karşımıza çıkıyor, çünkü geçen yılları geri yerine koyabilecek veya telafi edebilecek herhangi bir alternatif bulunmamakta. Bundan dolayı aman dikkat diyoruz. Karar alındıktan sonra lütfen tedaviye başlamak için geç kalmayın.
Tekrarlayan başarısız denemeler için seçenek var
İlk tüp bebek denemesinden sonuç alamayıp hayal kırıklığına uğrayan çiftlerin bir bölümü tedavilerine devam etmiyor. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Timur Gürgan, “Gebelik şansları yüksek olan çiftlerin tedavilerine devam etmesi sağlanmalı. Maddi sorunlardan veya ağır psikolojik stresten dolayı ilk tedavide başarısız olunduğunda çiftlerden yaklaşık yüzde 40ı tedaviye devam etmiyor. Tedaviden sonuç alabilecek birçok çift çocuksuzluğa mahkûm oluyor” diyor.
Neden bazı çiftlerde tüp bebek başarılı olmuyor?
Tedaviye başlarken sonuç hakkında iyimser fakat aynı zamanda gerçekçi olmanız gerekir. Tüp bebek tedavisi yüzde yüz başarı sağlayamaz. Genel olarak başarısız tüp bebek uygulaması sonrası çiftler kendilerini suçlayabilmekte ve “Nerede hata yaptık?” diyebilmektedirler. Bu durum, çiftlerin depresyona girmesine ve umutlarını yitirmesine neden olabilmektedir.
Fakat en iyi şartta dahi kesin başarı elde edilemeyeceğini bilmelisiniz. Her şeyde olduğu gibi bu konuda da şans önemli rol oynamaktadır.
Başarısız denemenin ardından hemen yeni tedaviye başlanabilir mi?
Tavsiyemiz en az iki âdet dönemi sonrası doktorunuzla bağlantı kurarak; muayene, hormon analizi ve ultrasonda yumurtalıklarınızın eski boyutuna geldiğinin kontrol edilmesi ve tüm bu sonuçların ışığı altında yeni tedavinin planlanmasıdır.
İlk tüp bebek denemesi, çiftin bebek sahip olup olamayacağı hakkında fikir verir mi?
İlk tüp bebek uygulaması bize kadın ve erkek problemleri hakkında önemli bilgiler verir. Kullanılan ilaçları, dozları, yumurtalıkların bunlara cevapları, spermin yumurtayı dölleme oranları, yumurtaların döllenebilme kapasitesi, embriyon kalitesi ve sayısı, embriyon transfer kolaylığı veya zorluğu ve çiftin tedaviye konsantrasyonu hakkında ilk uygulamalarda özel bilgiler elde edilir ve sonraki tedavilerin başarılı olabilmesi için kullanılabilir. İlk uygulamalardan elde edilen özel bilgiler daha sonraki uygulamalarda yol gösterici olabilir. Bu veriler ışığında yapılan strateji değişmeleri sonraki tedavilerin başarı şanslarını artırabilir. İki veya daha fazla uygulamada yeterli embriyon transferine rağmen gebeliğin oluşmadığı durumlarda özellikle embriyon kalitesi bozuksa yeni teknikler fayda sağlayabilir.
Nasıl teknikler?
Ko-kültür yöntemi (destekli kültürleme) tekrarlayan başarısız tüp bebek ve mikroenjeksiyon uygulamalarından sonra deneniyor. Bu yöntemle hedeflenen, embriyonların, gelişimlerini sağlayan uygun kültür ortamlarının (sıvıların) yanı sıra yumurtanın etrafında bulunan ve yumurtanın gelişimini destekleyen kümülüs hücreleri adı verilen hücrelerle desteklenmesi, rahimde tutunma ve gebelik oranının artmasıdır.
Teknik başarıyı artırıyor mu?
Kadının kendi rahim içi zarı hücrelerinin kültür edilmesiyle oluşturulan ortamların (yanlış olarak yapay rahim olarak da bilinen ko-kültür tekniği) ve geliştrilen özel sıvıların bazı hastalarda embriyon gelişimini destekleyerek daha kaliteli embriyon elde edilmesine olanak sağladığı ve gebelik oranlarını artırdığı gösterilmiştir. Ancak bu teknikte bir ay öncesinde kadının rahim içinden hücrelerin alınması ve hazırlanması gerekiyor. Hasta tüp bebek tedavisi ücretine ilaveten oldukça yüksek
bir ücreti ödemek zorunda kalıyor. Yaptığımız çalışmalarda yumurtaların yumurtalıklarda gelişmesi esnasında onu destekleyen ‘granüloza’ hücrelerinin aynı amaçla kullanılabileceği gösterilmiştir. Yeni geliştirilen tekniklerle yumurta toplama işlemi esnasında belirtilen hücreler de alınıp yumurtalar döllenene kadar ayrı bir ortamda çogaltılmaktadır. Yumurtaların döllenme sonrasında bu hücrelerle birlikte olduklarında onların destekleyici etkisi ile daha iyi gelişme göstedikleri ve gebelik oranlarında artma sağlandığı gösterilmiştir. İşlem ilave bir ücrete gereksinim duyulamadan yapılamakta ve hastaya ilave bir girişimsel müdahaleye gerek duyulmamaktadır. Teknik Kumulüs Ko-Kültür yöntemi olarak adlandırlıyor.
Yöntem kimlere uygulanabilir?
Tekrarlayan tüp bebek başarısızlığı ve (veya) embriyon gelişimi kötü kalitede olanlara önerilir.

HABERE YORUM YAZ

Lütfen! Yorumlarınızı, görüşlerinizi ve en önemlisi tecrübelerinizi bizle paylaşmayı unutmayınız.

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir



FOTO GALERİ



VİDEO GALERİ